IBD bij katten - symptomen, behandeling & voeding voor darmontsteking

Heeft je kat steeds weer last van diarree, moet hij overgeven of valt hij af? En dan gaat het ineens weer beter met je kat, voordat de klachten weer terugkomen. Een mogelijke oorzaak kan IBD zijn – een chronische darmontsteking die sluipend begint en je kat kan belasten. Met een behandeling door de dierenarts en aangepast voer kun je inspelen op de behoeften van je kat met IBD. Hier lees je hoe je de ziekte herkent en hoe je je kat kunt ondersteunen.

Ofrieda, 17 juli 2025 – Laatst gecontroleerd: 30 juli 2026

Hoofdstukoverzicht

Wat is IBD (inflammatoire darmziekte)?

De taken van het darmslijmvlies

Differentiatie tussen aandoeningen van dikke en dunne darm bij IBD

IBD of de ziekte van Crohn - wat is het verschil?

Oorzaken - Waarom krijgen katten IBD?

Symptomen - IBD bij katten herkennen

Diagnose - Hoe wordt IBD bij katten vastgesteld?

Therapie - IBD bij katten behandelen

Welke rol speelt voeding bij IBD?

Wat gebeurt er als IBD niet wordt behandeld?

Eindstadium IBD - wanneer is het juiste moment om afscheid te nemen?

De 8 meest gestelde vragen over IBD bij katten

Leven met IBD - Hoe je je kat zo goed mogelijk kunt ondersteunen

Wat is IBD (inflammatoire darmziekte)?

De afkorting IBD staat voor ‘Inflammatory Bowel Disease’, wat ‘ontstekingsziekte van de darmen’ betekent. Deze chronische ziekte tast het spijsverteringskanaal van je kat aan en kan haar veel ongemak bezorgen. Er ontstaat een chronische ontsteking van de darmwand, die in verschillende mate kan voorkomen. In ernstige gevallen kan het darmslijmvlies van je kat blijvend opzwellen en littekens vormen.

In de darmen van je kat vinden de opname van voedingsstoffen en energie plaats. Als je kat IBD heeft en het darmslijmvlies ontstoken is, kan de spijsvertering en de opname van voedingsstoffen verstoord raken. Veel katten vallen af of lijken minder actief. IBD komt meestal in opflakkeringen voor. Je kat kan zich dus ook prima voelen met IBD, totdat een nieuwe opflakkering weer klachten veroorzaakt. Zonder behandeling kan IBD een ernstig verloop krijgen. IBD kan gepaard gaan met andere aandoeningen van het spijsverteringsstelsel, bijvoorbeeld een alvleesklierontsteking.

De oorzaak van IBD bij katten is nog niet helemaal duidelijk. Vaak spelen er meerdere factoren mee die ontstekingen in de darmen veroorzaken. Met een vroege behandeling door de dierenarts kun je de klachten vaak goed onder controle houden.

Endoscopie van een gezond darmslijmvlies

Endoscopie van een ontstoken darmslijmvlies

De foto's zijn ter beschikking gesteld door de Dierenkliniek Dr. Trillig.

De taken van het darmslijmvlies

Het darmslijmvlies is een belangrijke beschermende barrière voor je kat. Het bepaalt welke stoffen uit het voedsel in de bloedbaan terechtkomen en welke erbuiten blijven. Het weert ook ziekteverwekkers zoals bacteriën en virussen af.

Bij IBD werkt dit beschermingsschild niet meer goed. Bij IBD treedt er een verkeerde immuunreactie op, die gepaard gaat met chronische ontstekingen van het darmslijmvlies. Die kunnen niet alleen pijnlijk zijn, maar ook de opname van voedingsstoffen verstoren. Daardoor kan je kat, zelfs als hij genoeg eet, tekorten krijgen.

Een gezonde darm is cruciaal voor het welzijn van je kat. Bij een chronische darmaandoening kan de ziekte invloed hebben op het algemene welzijn van je kat.

Differentiatie tussen aandoeningen van dikke en dunne darm bij IBD

IBD kan de hele darm of slechts een deel van de darm van je kat aantasten. Het is dus mogelijk dat je kat een ontsteking heeft van de dikke of de dunne darm. De symptomen van je kat hangen af van welk deel van de darm is aangetast.

Als de dunne darm is aangetast, kunnen veel katten papachtige of vloeibare diarree krijgen, soms gepaard gaande met braken. Ze vallen flink af, zelfs als ze net zoveel eten als altijd. Sommige katten lijken geen trek te hebben, terwijl andere constant om eten bedelen.

Als de dikke darm ontstoken is, zien de symptomen er anders uit. Katten hebben dan frequente stoelgang, maar geven maar kleine hoeveelheden ontlasting door. In de ontlasting is vaak bloed of slijm te zien en naar de kattenbak gaan lijkt pijn te doen. Sommige katten persen hard bij het poepen, wat erg onaangenaam voor ze is.

Bij de behandeling van je kat is het belangrijk om te weten welk deel van de darm is aangetast.

IBD in de dunne darm

Ernstige klachten
Enorme diarree
Hoog fecaal volume
Vaak overgeven
Ernstig gewichtsverlies

IBD in de dikke darm

Milde tot geen klachten
Plotselinge ontlasting
Vaak kleine hoeveelheden poep
Slijmerige of bloederige ontlasting

IBD of de ziekte van Crohn - wat is het verschil?

IBD en de ziekte van Crohn hebben veel gemeen: het zijn allebei chronische ontstekingen van de darmen, ze verlopen in opflakkeringen en kunnen flinke klachten veroorzaken. Maar terwijl de ziekte van Crohn bij mensen een duidelijk omschreven aandoening is, bestaat deze diagnose in de diergeneeskunde niet. Tenminste, niet onder die naam.

Katten kunnen een bijzonder ernstige vorm van IBD ontwikkelen, die erg lijkt op de ziekte van Crohn bij mensen. In deze gevallen reikt de ontsteking tot diep in de darmwand en kan het hele spijsverteringskanaal van de kat worden aangetast. Symptomen zoals chronische diarree, braken, gewichtsverlies en verminderde opname van voedingsstoffen zijn ook vergelijkbaar.

De behandelmethoden zijn ook vergelijkbaar. Katten met ernstige IBD krijgen vaak cortison of immunosuppressiva om de overmatige immuunreactie te remmen. Daarnaast kan een aanpassing van het dieet helpen. Dat geldt ook voor mensen met de ziekte van Crohn.

De ziekte van Crohn bestaat dus eigenlijk niet bij katten. Ernstige IBD kan echter vergelijkbare gevolgen hebben en is vergelijkbaar met de ziekte van Crohn bij mensen.

IBD en de ziekte van Crohn in vergelijking

IBD is een chronische darmontsteking bij katten, de ziekte van Crohn beschrijft een chronische darmontsteking bij mensen.

Beide ziekten verlopen in fasen en zijn vandaag de dag nog steeds ongeneeslijk.

Veelvoorkomende symptomen zijn buikpijn, diarree en braken.

Bij katten met IBD zijn alleen de dunne en dikke darm aangetast, terwijl bij mensen met de ziekte van Crohn het hele spijsverteringskanaal kan zijn aangetast.

De oorzaken van IBD en de ziekte van Crohn zijn tot op heden nog onduidelijk. Bij de ziekte van Crohn worden onder andere genetische en omgevingsfactoren genoemd. Ook voeding zou een rol kunnen spelen.

Een genetisch defect is nog niet geïdentificeerd als de oorzaak van IBD. Er wordt echter ook een genetische oorzaak vermoed.

Oorzaken - Waarom krijgen katten IBD?

Waarom ontwikkelen sommige katten IBD? De precieze oorzaak is nog niet duidelijk. Onderzoekers vermoeden dat verschillende factoren op elkaar inwerken.

Waarom krijgen katten een darminfectie?

Een mogelijke oorzaak is een verkeerde reactie van het immuunsysteem. Het immuunsysteem kan dan overdreven reageren op bestanddelen in het voedsel of op processen in de darmen. Deze verkeerde immuunreactie kan chronische ontstekingen van het darmslijmvlies in de hand werken.

Ook de voeding kan een rol spelen. Sommige katten reageren gevoelig op bepaalde voedingsbestanddelen of eiwitbronnen. Welke ingrediënten een rol spelen, verschilt per kat. Intoleranties en allergieën kunnen de ontstekingen in de darmen beïnvloeden. Gekruide of pittige gerechten zijn niet geschikt voor katten. Je kat mag daarom niet van je bord snoepen.

Daarnaast is er de darmflora – een enorme gemeenschap van bacteriën die een belangrijke rol speelt bij de spijsvertering en het algemene welzijn. Als dit delicate evenwicht verstoord raakt, kan dat ontstekingen in de hand werken.

Stress kan je spijsvertering beïnvloeden en bestaande klachten mogelijk verergeren. Katten reageren gevoelig op veranderingen in hun omgeving, of het nu gaat om een verhuizing, nieuwe huisgenoten of harde geluiden. Bij gevoelige katten kunnen stressvolle situaties gepaard gaan met ernstigere klachten.

Ook een genetische aanleg wordt als mogelijke factor genoemd. Vooral Siamese katten en andere oosterse rassen worden soms als gevoeliger beschreven. Duidelijk wetenschappelijk bewijs hiervoor ontbreekt tot nu toe.

IBD wordt dus niet veroorzaakt door één oorzaak, maar door een combinatie van verschillende factoren.

Symptomen - IBD bij katten herkennen

IBD ontwikkelt zich geleidelijk en kan heel verschillend verlopen. Sommige katten hebben maar lichte klachten, terwijl andere ernstige symptomen vertonen die hun levenskwaliteit flink kunnen beïnvloeden. De symptomen hangen af van welk deel van het spijsverteringskanaal is aangetast. Terwijl sommige katten vooral last hebben van diarree, hebben andere last van chronisch braken of gebrek aan eetlust.

De symptomen komen vaak in opflakkeringen voor. Er zijn dagen waarop je kat er helemaal normaal uitziet, en dan vertoont hij plotseling weer ernstige klachten. Juist deze schommelingen maken de diagnose van IBD lastig. Hoe eerder je veranderingen opmerkt en deze door de dierenarts laat onderzoeken, hoe eerder mogelijke oorzaken kunnen worden achterhaald.

Mogelijke symptomen bij IBD

Diarree (papperig, vloeibaar, slijmerig, soms met sporen van bloed)

Vaak overgeven van onverteerd voer of schuimige of gelige vloeistof

Gewichtsverlies, ook al eet je kat normaal of zelfs meer

Verlies van eetlust of hongersnood

Winderigheid en buikpijn

Doffe, glansloze vacht

Haaruitval

Frequente toiletbezoeken, vaak met slechts kleine hoeveelheden ontlasting

Vermoeidheid en zwakte

Rusteloosheid en nervositeit

Omdat de symptomen vaak in episodes optreden, is het belangrijk om ze goed in de gaten te houden. Een eet- en symptoomdagboek kan helpen om patronen te herkennen en in een vroeg stadium op veranderingen te reageren.

Diagnose - Hoe wordt IBD bij katten vastgesteld?

Het stellen van de diagnose IBD is vaak lastig. De symptomen lijken op die van andere maag- en darmziekten, waardoor er verschillende onderzoeken nodig kunnen zijn om andere oorzaken uit te sluiten en de diagnose te verfijnen.

Bloedonderzoek - eerste aanwijzingen

Een bloedtest is een van de eerste stappen om de gezondheidstoestand van je kat te controleren. IBD zelf is niet direct aantoonbaar in het bloed, maar bepaalde bloedwaarden duiden op chronische ontsteking of gebreksverschijnselen.

De volgende bloedwaarden zijn vooral belangrijk:

Ontstekingswaarden (globulines, CRP, witte bloedcellen)

Afwijkende bloedwaarden kunnen wijzen op ontstekingsprocessen. Ze zijn echter niet specifiek voor IBD en moeten samen met andere bevindingen worden beoordeeld. Zo kan bijvoorbeeld het C-reactieve proteïne (CRP) bij ontstekingen stijgen. Ook verhoogde globulines of een afwijkend aantal witte bloedcellen kunnen wijzen op IBD.
Vitamine B12 (cobalamine) en foliumzuur

Bij katten met chronische darmaandoeningen kunnen lagere vitamine B12-waarden voorkomen, omdat het ontstoken darmslijmvlies de vitamine niet meer goed kan opnemen. Mogelijke tekenen van een tekort zijn vermoeidheid, gebrek aan eetlust of gewichtsverlies. Een betrouwbare diagnose is echter alleen mogelijk via een onderzoek bij de dierenarts. Als de dunne darm van je kat ontstoken is, kan er ook een tekort aan foliumzuur (vitamine B9) ontstaan. Als de waarden voor vitamine B12 en foliumzuur laag zijn, kan dat wijzen op IBD.
Lever- en alvleesklierwaarden (ALT, ALP, lipase, PLI)

Chronische darmaandoeningen kunnen samen met aandoeningen van de lever of de alvleesklier voorkomen. Afwijkende leverwaarden (ALT, ALP) kunnen wijzen op een bijkomende aantasting van de lever of op een andere aandoening. De bloedwaarde PLI (Pancreatic Lipase Immunoreactivity) kan helpen bij het onderzoeken van een mogelijke pancreatitis. Dit veroorzaakt vergelijkbare symptomen als IBD, daarom is een nauwkeurige diagnose belangrijk.
Totaal eiwit en albumine

Katten met ernstige IBD verliezen vaak eiwitten via de beschadigde darmen. Een laag eiwitgehalte kan leiden tot spieratrofie, zwakte en het vasthouden van vocht in het lichaam. Een indicator is het albuminegehalte in het bloed van je kat. Albumine is een belangrijk eiwit dat je kat aanmaakt in de lever. Als het albuminegehalte in het bloed daalt, kan dit een teken zijn van een verminderde opname van voedingsstoffen als gevolg van IBD.

De bloedwaarden alleen zijn echter niet voldoende om met zekerheid IBD vast te stellen. Ze helpen om andere ziekten uit te sluiten en laten zien of je kat last heeft van de gevolgen van een chronische darmontsteking. Verder onderzoek van je kat is nodig voor een nauwkeurige diagnose.

Ontlastingsonderzoek - uitsluiting van andere oorzaken

Naast het bloedonderzoek is het ook zinvol om de ontlasting te laten onderzoeken. Hierbij wordt gekeken of parasieten zoals giardia of wormen de symptomen veroorzaken. Ook een teveel aan bacteriën of onverteerde voerresten in de ontlasting kunnen wijzen op een verstoorde darmflora. Een ontlastingsonderzoek kan helpen om parasieten en andere mogelijke oorzaken op te sporen.

Echografie - een kijkje in de darm

Een echografie van de buik kan helpen om IBD van andere aandoeningen te onderscheiden. Tekenen hiervan kunnen verdikte darmwanden, vochtophopingen of een veranderde darmbeweging zijn. De echografie is een snelle en pijnloze manier om eerste aanwijzingen voor een chronische darmontsteking te krijgen. Je kat moet er wel stil bij blijven liggen – en dat vindt ze misschien niet zo leuk.

Biopsie – een belangrijk onderzoek om de diagnose te bevestigen

Er kan een weefselonderzoek nodig zijn om de diagnose te bevestigen en andere aandoeningen uit te sluiten – een zogenaamde biopsie. Het weefsel wordt ofwel via een endoscopie of tijdens een operatie weggenomen. Onder de microscoop kun je zien of er ontstekingsveranderingen zijn en welke celtypen erbij betrokken zijn. Of een biopsie zinvol is, beslist de dierenarts op basis van de bevindingen tot nu toe en het ziekteverloop.

Conclusie: De juiste diagnose vereist geduld

Katten met IBD hebben soortgelijke klachten als bij veel andere ziekten. Bovendien kan IBD allerlei verschillende oorzaken hebben. Daarom is een grondig onderzoek belangrijk om andere aandoeningen uit te sluiten. Bloedonderzoek, ontlastingsonderzoek, echografie en eventueel een biopsie helpen om de oorzaak van de klachten te achterhalen. Door vroeg een diagnose te stellen, kan de behandeling snel worden aangepast aan de bevindingen. En hoe groter de kans dat je kat ondanks de aandoening een gelukkig leven kan leiden.

Therapie - IBD bij katten behandelen

Als je kat IBD heeft, is het belangrijk om nauw samen te werken met de dierenkliniek. De behandeling hangt af van welk deel van de darm is aangetast en hoe ernstig de ontsteking is. Vaak is een combinatie van verschillende behandelmethoden nodig om de klachten zo goed mogelijk onder controle te houden.

Om het effect van de behandeling bij te houden, kun je een IBD-dagboek bijhouden. Noteer wanneer de symptomen optreden en hoe ernstig ze zijn. Met deze informatie kan de dierenkliniek op veranderingen inspelen en de behandeling beter afstemmen op het individuele verloop bij jouw kat. Zo kun je de oorzaken van opflakkeringen beter herkennen en de levenskwaliteit van jouw kat op de lange termijn verbeteren.

De juiste voeding

De voeding kan een doorslaggevende factor zijn bij katten met IBD. Veel katten met IBD reageren gevoelig op bepaalde ingrediënten in hun voer. Daarom kan het, afhankelijk van de bevindingen, zinvol zijn om over te stappen op ander voer. Welk voer geschikt is, moet per kat worden bepaald.

Het is vooral belangrijk om een hoogwaardige eiwitbron te kiezen die je kat goed verdraagt. Een alternatieve eiwitbron, zoals insecten, kan dan een optie zijn. Of dit geschikt is voor je kat, hangt af van haar individuele voorgeschiedenis en verdraagbaarheid. Ook gehydrolyseerd voer kan door de dierenarts worden aanbevolen. De eiwitbron moet worden gecombineerd met zorgvuldig geselecteerde koolhydraten, zoals bijvoorbeeld rijst. Het is cruciaal dat de totale voeding is samengesteld op basis van de behoeften en is afgestemd op de individuele verdraagbaarheid. Omdat elke kat anders reageert, is het belangrijk om de verdraagbaarheid van het voer goed in de gaten te houden. Een voedingsdagboek kan daarbij helpen om problematische ingrediënten te identificeren en de voeding van je kat individueel aan te passen.

De juiste voeding kan een onderdeel zijn van de langdurige zorg voor je kat. Het doel is om de levenskwaliteit van je kat ondanks de ziekte zo goed mogelijk te behouden.

Houd de toevoer van voedingsstoffen in de gaten

Door de ontstekingen in de darmen kan je kat belangrijke voedingsstoffen niet meer goed uit zijn voer opnemen. Bij chronische darmaandoeningen kan de opname van bepaalde voedingsstoffen verstoord zijn. Vooral de vitamine B12-voorziening moet door de dierenarts worden gecontroleerd. Als er tekorten worden vastgesteld, kunnen gerichte supplementen of vitamine B12-toedieningen nodig zijn. De dierenarts beslist welke maatregelen zinvol zijn.

Om te voorkomen dat je kat tekorten krijgt, heeft hij voedingssupplementen of bijvoorbeeld vitamine B12-injecties nodig. Of een dieetvoeding in dit geval geschikt is voor je kat, moet door een dierenarts worden beoordeeld. Regelmatige bloedcontroles helpen om een tekort aan voedingsstoffen bij je kat in een vroeg stadium op te sporen en de behandeling op maat aan te passen.

Houd er rekening mee dat overvoeren ook kan voorkomen. Geef daarom alleen supplementen na overleg met een dierenarts.

Medicijnen – welke behandeling kan nodig zijn?

Soms is een aanpassing van het dieet niet genoeg om de klachten van je kat te verlichten. Dan kunnen medicijnen nodig zijn om de klachten onder controle te houden en de levenskwaliteit zo goed mogelijk te behouden. Cortison (bijv. prednisolon) is een veelgebruikt middel om de immuunreactie in de darmen te onderdrukken. Sommige katten reageren al binnen een paar dagen op de behandeling. Hoe snel en hoe goed het werkt, verschilt per kat. Diarree en braken nemen af, de eetlust wordt weer normaal en ze lijken over het algemeen stabieler. Maar cortison is geen onschuldig wondermiddel. Het kan effectief zijn, maar ook bijwerkingen veroorzaken.

Sommige katten kunnen jarenlang prima functioneren met een lage dosis cortison. Andere hebben extra immuunonderdrukkende middelen nodig, zoals cyclosporine of chloorambucil, als cortison alleen niet meer voldoende is. Deze medicijnen onderdrukken het immuunsysteem nog sterker dan cortison en kunnen bij bepaalde ziekteverloop nodig zijn. Immuunonderdrukkende middelen beïnvloeden de hele stofwisseling van je kat, waardoor ze ernstige bijwerkingen kunnen hebben.

Of antibiotica zinvol zijn, hangt af van de individuele bevindingen en moet door een dierenarts worden bepaald. Om de darmflora weer op te bouwen, kunnen probiotica worden aanbevolen. Afhankelijk van de bijkomende klachten kunnen er nog andere medicijnen worden gebruikt, bijvoorbeeld om de maag te beschermen. De behandelende dierenarts beslist welke middelen geschikt zijn.

Laat je kat regelmatig onderzoeken door een dierenarts om de therapie zo nodig aan te passen. Dit komt omdat bij elke medicatie bijwerkingen kunnen optreden, vooral als de dosering verkeerd is.

Bijwerkingen van cortison en andere medicijnen

Cortison kan bij sommige katten een belangrijk onderdeel van de behandeling zijn. Het kan echter wel ernstige bijwerkingen veroorzaken. Mogelijke bijwerkingen zijn een toegenomen eetlust, meer drinken en vaker plassen. Bij een langdurige behandeling kunnen er nog meer bijwerkingen optreden. Daarom zijn regelmatige controles bij de dierenarts belangrijk. Sommige katten lijken rustiger dan vroeger, alsof de ziekte ze wat van hun energie heeft ontnomen.

Ook immunosuppressiva hebben bijwerkingen. Ze kunnen je maag belasten, misselijkheid veroorzaken of je afweersysteem zo sterk onderdrukken dat zelfs onschuldige infecties gevaarlijk kunnen worden. Bij een langdurige behandeling met immunosuppressiva kunnen onder andere je lever- of nierwaarden worden beïnvloed.

Antibiotica kunnen de samenstelling van de darmflora veranderen. Op advies van de dierenarts kan het na een antibioticakuur zinvol zijn om je darmen te reinigen.

Door regelmatige controles kan de behandeling steeds weer worden aangepast aan de behoeften van je kat. Bij sommige katten werkt de behandeling zo goed dat de medicatie geleidelijk kan worden afgebouwd. Bij andere katten kan de voeding een belangrijk onderdeel vormen van het behandelplan op de lange termijn. Of er aanvullende medicatie nodig is, hangt af van het individuele verloop. Zo kun je je kat helpen bij IBD.

Alternatieve behandelopties

Velen zijn op zoek naar zachte alternatieven voor medicatie, maar de waarheid is: er is geen wetenschappelijk bewijs dat alternatieve methoden IBD effectief kunnen behandelen.

Sommige mensen melden positieve ervaringen met homeopathie of kruiden zoals iepenschors en kurkuma. Het effect van deze methoden is echter niet bewezen. CBD-olie wordt ook besproken, maar niet alle katten verdragen de olie.

Daarnaast kan het handig zijn om mogelijke stressfactoren te verminderen. Een rustige omgeving, vaste routines en veilige plekjes waar je kat zich kan terugtrekken, kunnen bijdragen aan een zo rustig mogelijk dagelijks leven. Zorg ervoor dat je kat zich bij jou veilig voelt en lekker kan uitrusten.

Alternatieve benaderingen kunnen hooguit als aanvulling worden gebruikt, maar zijn geen vervanging voor een behandeling door een dierenarts. Als je zulke methoden wilt uitproberen, doe dat dan alleen in overleg met je dierenarts.

Welke rol speelt voeding bij IBD?

De voeding kan een ondersteunende factor zijn bij katten met IBD. Omdat elke kat anders reageert op verschillende soorten voer, is er geen standaardoplossing. In plaats daarvan moet je zelf uitzoeken wat je kat wel en niet verdraagt. We laten je zien waar je op kunt letten bij het kiezen van geschikt voer.

Dit zijn de eigenschappen die kattenvoer voor katten met IBD zou moeten hebben

Veel katten met IBD reageren gevoelig op gangbare vleessoorten zoals kip of rundvlees. Daarom is het belangrijk dat je een eiwitbron kiest die je kat goed verdraagt. Bij sommige katten kan het helpen als ze die eiwitbron nog nooit eerder hebben gegeten. Bovendien moet het voer maar één dierlijke eiwitbron bevatten. Een mogelijke alternatieve eiwitbron zijn insecten. Of je kat insecteneiwit verdraagt, kun je alleen per individu beoordelen. Houd de overgang naar het nieuwe voer daarom goed in de gaten.

Daarnaast moet het voer licht verteerbare koolhydraten bevatten. Rijst wordt in bepaalde voedingsconcepten gebruikt als bron van koolhydraten. Of het geschikt is voor jouw kat, hangt af van hoe goed je kat het verdraagt. Ook het vetgehalte van het voer kan een rol spelen bij IBD. Omdat sommige katten met IBD last hebben van gewichtsverlies, moet je erop letten dat je kat toch op gewicht blijft. Veel katten met IBD hebben een tekort aan voedingsstoffen. Vooral kalium, natrium, chloride en vitamine B12 zijn cruciaal. Op welke voedingsstoffen je extra moet letten, hangt af van de individuele bevindingen en het aangegeven speciale voedingsdoel van het voer.

Als je kat geen gewoon voer meer verdraagt, kan gehydrolyseerd kattenvoer een goede optie zijn. Door de afbraak zouden de eiwitbestanddelen minder herkenbaar moeten zijn voor het immuunsysteem. Of gehydrolyseerd voer geschikt is, moet door een dierenarts worden bepaald.

Wat moet er in kattenvoer voor katten met IBD zitten?

Hoogwaardige en goed verdragen ingrediënten

Slechts één eiwitbron (monoproteïne) - bijvoorbeeld insecten

Licht verteerbare koolhydraten - bijvoorbeeld rijst

Licht vetarm
Vetarm droogvoer heeft doorgaans een vetgehalte van 5 tot 9 %, vetarm natvoer heeft doorgaans een vetgehalte van 2 tot 5 %

Verhoogd kaliumgehalte
Meer dan 0,5 % bij droogvoer en meer dan 0,14 % bij natvoer

Verhoogd natriumgehalte
Meer dan 0,18 % bij droogvoer en meer dan 0,05 % bij natvoer

Handig in het dagelijks leven met IBD – Het voedingsdagboek

In het begin is het moeilijk om uit te vinden welke ingrediënten je katten kunnen verdragen. Sommige katten reageren meteen met diarree of braken als ze iets hebben gegeten dat niet goed voor ze is. Andere katten vertonen pas veel later symptomen, waardoor je je misschien niet eens realiseert dat er een verband is met het voer. Zonder een duidelijk overzicht kan het snel giswerk worden - en dit is precies waar een voedingsdagboek kan helpen.

Het is net een persoonlijk dagboek voor je kat: je noteert wat ze eet, wanneer ze symptomen vertoont en hoe haar algehele toestand verandert. Soms zijn het maar kleine details. Het kan bijvoorbeeld zijn dat ze na een bepaald ingrediënt extra veel drinkt. Of misschien trekt je kat zich terug na een nieuwe soort voer en voelt ze zich niet lekker. Zulke observaties kunnen helpen om mogelijke patronen te herkennen.

Een voerdagboek is niet alleen handig voor jou, maar ook voor het bezoek aan de dierenkliniek. In plaats van op gissingen af te gaan, kunnen jullie samen aan de hand van de aantekeningen conclusies trekken. Misschien hangen de klachten samen met een bepaald ingrediënt. Of misschien treden de symptomen altijd op als je te snel van voer bent overgestapt.

Het vergt vaak geduld voordat je een voeding vindt die past bij de individuele behoeften van je kat. Met een voedingsdagboek heb je een goede kans om de ziekte beter te begrijpen en de juiste voeding te vinden. Met je inzichten en de hulp van de dierenarts kun je het leven van je kat stap voor stap weer verbeteren. Soms zijn het juist die kleine stapjes die uiteindelijk het verschil maken.

Wat gebeurt er als IBD niet wordt behandeld?

IBD is een chronische ziekte die zonder behandeling kan verergeren. Sommige katten hebben in het begin milde symptomen, maar na verloop van tijd kunnen de ontsteking en de klachten toenemen.

Als IBD onbehandeld blijft, kan je kat blijvende spijsverteringsproblemen krijgen. Diarree, braken en mogelijk buikpijn kunnen vaker of heviger optreden. Je kat kan minder voedingsstoffen uit het voer opnemen. Ze valt sterk af en krijgt tekorten, zoals extreme vermoeidheid. Op de lange termijn kunnen de ontstekingen in de darmwand uitgroeien tot zweren en littekens. Bij chronische ontstekingen kunnen er op de lange termijn nog meer veranderingen in de darmwand ontstaan.

Zonder behandeling kunnen ernstige ziekteverloop de gezondheid en levenskwaliteit van je kat flink aantasten.

Met een behandeling op maat kunnen veel katten langdurig een goede levenskwaliteit behouden. De ziekte is niet te genezen, maar kan wel onder controle worden gehouden. Een vroegtijdig onderzoek bij de dierenarts zorgt voor een goede basis voor een passende behandeling, en hoe eerder je erbij bent, hoe groter de kans op een gelukkig kattenleven.

Eindstadium IBD - wanneer is het juiste moment om afscheid te nemen?

Er is niets moeilijker dan te beseffen dat de tijd die je samen met je geliefde kat doorbrengt ten einde loopt. IBD kan in sommige gevallen zo ver voortschrijden dat het lichaam van je kat steeds zwakker wordt. Als ze bijna niets meer eet, veel gewicht verliest of erg uitgeput lijkt, kan dat wijzen op een ernstig ziekteverloop. Waarschijnlijk heeft je kat inmiddels veel pijn.

Er is geen duidelijke grens en geen vast moment om deze beslissing te nemen. Maar als je kat het zo slecht heeft, rijst de vraag of haar leven nog de moeite waard is. Samen met de behandelende dierenarts kun je beoordelen hoe de levenskwaliteit van je kat zich heeft ontwikkeld. Maar uiteindelijk ken jij je kat het beste. Afscheid nemen is pijnlijk – maar het is de laatste daad van liefde die je haar kunt bewijzen. Ze was er altijd voor jou. En nu ben jij er voor haar.

De 8 meest gestelde vragen over IBD bij katten

Is bij jouw kat IBD vastgesteld en zit je met een berg vragen? De ziekte is complex en verloopt bij elke kat anders. Wij geven je antwoorden op de belangrijkste vragen om je te helpen met de IBD van je kat om te gaan.

Hoe lang leeft een kat met IBD?

Veel katten kunnen met een op maat gemaakte behandeling gedurende langere tijd een goede levenskwaliteit behouden. Als je de ziekte vroeg ontdekt en laat behandelen, kan je kat een normale leeftijd bereiken. Zonder behandeling kan haar toestand echter snel verslechteren en daalt de levensverwachting. Een passende behandeling en regelmatige controles kunnen helpen om de levenskwaliteit zo lang mogelijk te behouden. Met de juiste zorg kan je kat nog vele gelukkige jaren aan je zijde doorbrengen.

Hoe wordt IBD vastgesteld?

De diagnose is niet eenvoudig, want de symptomen van IBD lijken op die van veel andere aandoeningen. Daarom is de eerste stap om andere aandoeningen, parasieten of infecties als oorzaak uit te sluiten. Dat lukt met behulp van bloed- en ontlastingsonderzoeken. Met behulp van een echo worden verdikte darmwanden zichtbaar, wat een aanwijzing is voor IBD. De meest betrouwbare diagnose krijg je echter via een weefselmonster (biopsie). Daarmee kun je de veranderingen in de darmwand nauwkeuriger beoordelen.

Is IBD te genezen bij katten?

Nee, IBD is een chronische ziekte en niet te genezen. Maar met de juiste behandeling – via voeding, medicijnen en stressvermindering – kun je de klachten bij veel katten goed onder controle houden. Veel katten kunnen ondanks IBD gedurende een langere tijd een goede levenskwaliteit behouden.

Hoe lang duurt een IBD flare?

Hoe lang een IBD-opflakkering duurt, kan heel verschillend zijn. Een lichte opflakkering kan maar een paar dagen duren, terwijl de klachten in ernstige fasen wekenlang kunnen aanhouden. Sommige katten hebben lange stabiele periodes, totdat er plotseling weer een opflakkering optreedt. Een op maat gemaakte behandeling kan helpen om de klachten onder controle te houden en stabiele periodes te bevorderen.

Wat te eten met IBD?

Welk voer geschikt is, hangt af van wat je tot nu toe hebt gevoerd, hoe je huisdier het verdraagt en wat de dierenarts heeft vastgesteld. Afhankelijk van de situatie kan een tot nu toe niet gebruikte, zorgvuldig gekozen eiwitbron, zoals insecten, een optie zijn. Let er ook op dat het voer een laag vetgehalte heeft en goed verteerbaar is. Soms kan, in overleg met de dierenarts, ook gehydrolyseerd voer nuttig zijn.

Waar komt darmontsteking bij katten vandaan?

De precieze oorzaken zijn nog niet helemaal duidelijk. Waarschijnlijk spelen een verkeerde reactie van het immuunsysteem, individuele reacties op voer of andere factoren in de voeding een rol. Stress kan de spijsvertering beïnvloeden en bestaande klachten mogelijk verergeren. Vaak is het een combinatie van meerdere factoren die bij katten tot IBD leidt.

Helpen probiotica bij katten met IBD?

Probiotica worden soms als aanvullende behandeling gebruikt bij chronische maag- en darmklachten. Hoe goed ze werken bij katten met IBD is tot nu toe nog niet helemaal duidelijk. Je hebt geduld nodig en vaak moet je het een paar keer proberen om erachter te komen of een probioticum de kat goed doet, en zo ja, welk. Het effect verschilt per kat. Of een bepaald preparaat zinvol is, moet door een dierenarts worden beoordeeld.

Hoe lang duurt het voordat prednison werkt bij katten met IBD?

Hoe snel een kat reageert op een behandeling met corticosteroïden, verschilt per kat. Bij sommige katten kunnen de eerste veranderingen al binnen een paar dagen optreden. Om het effect en de bijwerkingen zo goed mogelijk in balans te houden, wordt de dosering door de dierenarts per geval vastgesteld en aangepast. Prednisolon wordt in de diergeneeskunde vaak direct gebruikt, omdat de omzetting van prednison naar prednisolon bij dieren niet altijd even betrouwbaar verloopt. Of en hoe goed de behandeling werkt, hangt af van het individuele ziekteverloop.

Leven met IBD – Hoe je je kat in het dagelijks leven kunt ondersteunen

IBD verandert het dagelijks leven - voor je kat en voor jou. Er zijn goede dagen waarop je kat normaal eet, spint en bijna weer als vanouds is. En dan zijn er andere dagen waarop ze zich terugtrekt, haar eten overslaat of weer diarree heeft. Het is een constant op en neer gaan dat geduld, liefde en aandacht vereist.

Een voeding die goed bij je kat past, kan in het dagelijks leven een belangrijke rol spelen. Als je die eenmaal hebt gevonden, moet je daar consequent aan vasthouden, want frequente of abrupte veranderingen in het voer kunnen bij gevoelige katten klachten veroorzaken. Door regelmatig naar de dierenarts te gaan, kun je het verloop van de ziekte in de gaten houden en de behandeling indien nodig aanpassen.

Een rustige omgeving, vaste routines en een gevoel van veiligheid geven je kat een gevoel van veiligheid. Hij moet voelen dat je er voor hem bent - op goede en slechte dagen.